گروه تاریخ. دانشکده علوم اجتماعی. دانشگاه محقق اردبیلی. اردبیل. ایران. ، j.agazadeh@uma.ac.ir
چکیده: (2 مشاهده)
در دوره ناصرالدینشاه قاجار، تلاش برای نوسازی و اقتباس از مظاهر تمدن غرب با تداوم سنتهای دیرپای سلطنتی و اجتماعی درهم آمیخت. این همزیستیِ سنت و تجدد، در عرصههای گوناگون زندگی اجتماعی بازتاب یافت و یکی از جلوههای معنادار آن، برگزاری میهمانیها و ضیافتهای باشکوه از سوی اعیان و اشراف در جهت پذیرایی از شاه بود. پژوهش حاضر با رویکرد توصیفی ـ تحلیلی و بر پایه منابع تاریخی و سفرنامهها، به بررسی تشریفات حضور ناصرالدینشاه در میهمانیهای اشرافی میپردازد و میکوشد به این پرسش پاسخ دهد که چه آداب و مناسکی در این میهمانیها رعایت میشد و اهداف واقعی برگزاری آنها چه بود؟. یافتههای پژوهش نشان میدهد که این مجالس نه صرفاً گردهماییهای اجتماعی، بلکه عرصههایی برای بازتولید نظم سلطنتی، نمایش قدرت، رقابتهای منزلتی و تعاملات فرهنگی میان دربار و نخبگان جامعه بودند. تشریفات این میهمانیها از یکسو بازتابدهنده سنت دیرینه مهماننوازی ایرانی و از سوی دیگر متأثر از الگوهای تشریفاتی اروپایی بود که در عصر ناصری به تدریج در دربار ایران رواج یافت.
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله: تاریخ ایران/ دوره قاجار دریافت: 1404/9/25 | ویرایش نهایی: 1405/5/25 | پذیرش: 1405/1/10 | انتشار الکترونیک پیش از انتشار نهایی: 1405/5/25