از اواخر قرن نونزده، دفاع از منافع استراتژیک هند و بهرهبرداری اقتصادی از منابع و راههای تجاری خوزستان، دو محور اصلی سیاست بریتانیا در این ایالت بود و در این راستا بریتانیا اقدام به تاسیس مراکز سیاسی مهمی با عنوان کنسولگری کرد. این پژوهش با رویکردی توصیفی-تحلیلی و بهرهگیری از منابع کتابخانهای و اسنادی در پیِ پاسخ به این سوالات است که کنسولگریهای بریتانیا در خوزستان، چه کارکردهایی داشتند؟یافته های پژوهش بیانگر آن است کنسولگریها علاوه بر مأموریتهای سیاسی و اقتصادی، در امور فرهنگی، اجتماعی و نظامی منطقه نیز مداخله داشتند؛ از جمله ایجاد امنیت راهها، حمایت از شرکتهای بریتانیایی، مذاکره با شیوخ و خانها، و حتی تأسیس مدارس و درمانگاهها برای جلب اعتماد مردم بود. یافتهها نشان میدهد کنسولها عملاً نقش مشاور و حاکم غیررسمی ایالت را ایفا میکردند و با گسترش نفوذ بریتانیا در ساختار محلی، زمینه وابستگی سیاسی و اقتصادی خوزستان به منافع استعماری را فراهم ساختند.
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله: تاریخ ایران/ دوره قاجار دریافت: 1404/3/11 | ویرایش نهایی: 1404/10/30 | پذیرش: 1404/7/10 | انتشار الکترونیک پیش از انتشار نهایی: 1404/10/30 | انتشار: 1404/7/10 | انتشار الکترونیک: 1404/7/10
mousavi saad S K, Fayyaz Anoush A A. study and analysis of the goals and functions of British consulates in Khuzestan (1889-1925).. مطالعات تاریخ اسلام 2025; 17 (66) :169-191 URL: http://journal.pte.ac.ir/article-1-1227-fa.html
موسوی سعد سید کاظم، فیاض انوش ابوالحسن. بررسی و تحلیل اهداف و کارکردهای کنسولگریهای بریتانیا در خوزستان (1925-1889).. فصلنامه مطالعات تاریخ اسلام. 1404; 17 (66) :169-191