fa تحریر فارسی تقویم الادویه علایی مغربی و متون موازی آن تاریخ تمدن اسلامی History of Islamic Civilization پژوهشي Research <span style="font-size:10pt"><span style="text-justify:kashida"><span style="text-kashida:0%"><span style="line-height:14.5pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">رسالۀ نخست مجموعۀ 2743 کتابخانۀ مجلس شورای اسلامی -که فهرست‌نگاران آن را اثری از حبیش تفلیسی انگاشته‌اند- تحریری فارسی از جدول‌های داروشناسی <i>تقویم </i></span></span></span><i><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">الادویه</span></span></span></i><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"> علایی مغربی (ح 550ق) است که محرر </span></span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">علاوه بر افزودن سطری به </span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">جدول‌ها برای یادکرد نام‌‌داروهای هندی، چند مدخل جدید و نکاتی پرشمار به مدخل‌های دیگر افزوده‌ است. مقایسۀ افزوده‌ها با منابع داروشناسی دورۀ اسلامی، نشان از آن دارد که محرر قطعات بسیاری را از <i>اختیارات بدیعی </i>(تألیف 770ق) بی‌یادکرد مأخذ وام گرفته و از منابعی دیگر نیز بهره برده ‌است. از این رو و البته با توجه به قدمت نسخه، می‌توان روزگار احتمالی فعالیت محرر را به نیمۀ دوم سدۀ نُهم تا نیمۀ نخست سدۀ دهم قمری محدود کرد. چنین می‌نماید که دست‌نویس 2231 کتابخانۀ دیوان هند نیز نسخه‌ای دیگر از این تحریر باشد. پس برای ویراست انتقادی این تحریر کم‌نسخه، باید از اصل عربی (در تصحیح بخش‌های مترجَم)، منابع مترجم و به‌ویژه <i>اختیارات بدیعی</i> (در مطالب افزوده) و شماری از آثار فارسی دربردارندۀ نام‌داروهای هندی (در تصحیح نام‌های هندی) به عنوان متون موازی بهره برد.</span></span></span></span></span></span></span></span></span></span><br> &nbsp; <h3 style="margin-top:19px; text-align:justify; text-indent:11.35pt"><span style="font-size:10pt"><span style="text-justify:kashida"><span style="text-kashida:0%"><span style="line-height:12.5pt"><span style="page-break-after:auto"><span calibri="" light="" style="font-family:"><span style="font-weight:normal"><span style="font-size:9.5pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">The first treatise in codex 2743 of Library of The Parliament of Iran, which cataloguers guess to be a work of the Ḥubay&scaron; Tiflīsī, is a Persian redaction of <a name="_Hlk106309734">&lsquo;Alā&rsquo;ī Maghribī&rsquo;s<i> Taqwīm al-&rsquo;Adwīyah</i> </a>(ca. 550AH). The redactor had added some entries, numerous points, as well as a row, to mention the Indian names medicaments to the original text. He borrowed many fragments from Hājī Zayn al-&lsquo;Aṭṭār al-&Scaron;īrāzī&#39;s <i>Iḳtiyārāt-e Badī&rsquo;ī</i> (compiled 780 AH), without any citation, and also used other sources. Therefore, and of course, due to the age of the manuscript, the possible time of the redactor&#39;s activity can be limited to the second half of the 9th to the first half of the 10th century AH. It seems that Ms. 2231 of the India Office library is another copy of this redaction. Therefore, in order to critically edit this redaction, due to the paucity and incompleteness of the manuscripts, parallel texts must be used, i.e. the original text in Arabic to edit the translated sections, the redactor&rsquo;s identified resources (specially <i>Iḳtiyārāt-e Badī&rsquo;ī</i>) to edit the scattered additions throughout the work, and the wide range of medieval Islam&rsquo;s pharmacological works in which Indian name of medicaments mentioned in order to edit Indian names.</span></span></span></span></span></span></span></span></span></span></h3> علایی مغربی, تقویم الادویه, المُنْجِح فی التداوی من جمیع صنوف الأمراض و الشکاوی, حاجی زین‌العطار شیرازی, اختیارات بدیعی, نام‌داروی هندی, متون موازی ‘Alā’ī Maghribī, Taqwīm al-’Adwīyah, Al-Munjiḥ fī al-tadāwī min Ṣunūf al-’Amrāẓ wa al-Šakāwī, Hājī Zayn al-‘Aṭṭār al-Šīrāzī, Iḳtiyārāt-e Badī’ī, Medicament names in Indian language 5 29 http://journal.pte.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-316-1&slc_lang=fa&sid=1 Hoda oyarhoseyn هدی اویارحسین oyarhoseyn@ut.ac.ir 10031947532846004672 10031947532846004672 No University of Tehran پژوهشکدۀ تاریخ علم-دانشکدۀ الهیات و معارف اسلامی دانشگاه تهران Younes Karamati یونس کرامتی ykaramati@ut.ac.ir 10031947532846004673 10031947532846004673 Yes University of Tehran پژوهشکدۀ تاریخ علم-دانشکدۀ الهیات و معارف اسلامی دانشگاه تهران