fa ولایت سیاسی فقیه با تکیه بر اجازه‌نامه‌های امور حسبیه دوره قاجار و پهلوی (۱۲۱۰-۱۳۵۷ش) تخصصي تاریخ اسلام Islamic History پژوهشي Research امور حسبیه، یکی از قدیمی‌ترین مباحث فقهی است که از نخستین روزهای تدوین فقه، مسائل آن به صورت پراکنده در منابع فقهی، متداول بوده و به امور فردی و اجتماعی اطلاق می‌شود که انتظام زندگی فرد، جامعه و سامان اجتماعی از هر نظر به آن بستگی دارد و بر سه عنصر اصلی عدم رضایت شارع مقدس به ترک و اهمال در آن امور، نداشتن متولی و عدم توقف بر ترافع قضایی و رجوع به محکمه استوار است.<br> اجازه در تصدی امور حسبیه، به معنای اذنی است که فقیه جامع الشرائط به افرادی می‌دهد تا بتوانند با اجازه او، به مشکلات مردم (تطبیق رفتار های شخصی و اجتماعی مردم با قوانین شریعت اسلامی) رسیدگی کنند. مسئولیت&shy;های شرعی&shy; بر اساس قواعد کلی موجود در فقه شیعه، باید از قدرت اجتهاد سرچشمه گیرد؛ از این رو، تأیید صلاحیت تصدّی امور حسبیه توسط مجتهدی برجسته، سبب مشروعیت آنان نزد مردم می&shy;شد و ابزار مناسبی بود تا مردم به ایشان اعتماد کنند.<br> <span dir="RTL">این مقاله، به لحاظ ماهیت تاریخی، پژوهشی توصیفی- تحلیلی و مبتنی بر اسناد&nbsp;</span> <span dir="LTR">Hassabiyyah affaires is one of the oldest jurisprudential debates that has been widespread in the jurisprudence since the earliest days of compilation of jurisprudence, referring to personal and social affairs which depend on the order of a human life, community and social order. It is based on the three main elements of the Holy Quran&#39;s reluctance to leave and neglect in those matters, lack of trustee, and non-suspension of judicial adherence and recourse to the court.</span><br> <span dir="LTR">Permission to take over the affairs of the Hassabiyyah means that the jurisprudence of the Comprehensive Jurisprudence permits individuals to deal with the problems of the people (conforming to the personal and social behavior of the people with Islamic Shari&#39;a laws). Shari&#39;a responsibilities must derive from the power of ijtihad according to the general rules of Shi&#39;a jurisprudence.</span><br> Permission to take over the affairs of the Hassbiyah means that the jurisprudence of the Comprehensive Jurisprudence allows individuals to deal with the problems of the people (conforming to the personal and social behavior of the people with the laws of the Islamic Sharia) with his permission. Shari&#39;a responsibilities under the general rules of Shi&#39;a jurisprudence must originate from the power of ijtihad; hence, the approval&nbsp; سند, شرع, فقه, حقوق,‌ اجازه, اجازه‌نامه, امور حسبیه Document, Shari'a, Jurisprudence, Rights, law, Permission, Legal Affairs, Hassabiyyah 107 130 http://journal.pte.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-102-1&slc_lang=fa&sid=1 hasan zandiyeh حسن زندیه zandiyehh@ut.ac.ir 10031947532846004394 10031947532846004394 Yes university of tehran دانشگاه تهران Abbas Naderi عباس نادری naderi.protocol@gmail.com 10031947532846004395 10031947532846004395 No Tehran Universiy دانشگاه تهران