fa بررسی جغرافیانگاری ابن خرداذبه به لحاظ منابع تخصصي تاریخ اسلام Islamic History پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><br> <em>المسالک و الممالک</em> ابن خرداذبه (د. ح. 300 ق) از اولین آثار مکتوب جغرافیایی به شمار می‌رود که به‌نوعی میراث دار سنت ایرانی نیز است. مسئله اصلی پژوهش این است که<em> المسالک و الممالک </em>ابن خرداذبه از چه منابعی بهره برده و تا چه اندازه معتبر است؟ با بررسی محتوایی کتاب و ریشه‌یابی داده‌های آن مشخص شد که ابن خرداذبه از منابع مکتوب و منابع شفاهی هم‌عصر خود به‌ویژه از اسناد و مدارک دولتی استفاده کرده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد ابن خرداذبه ضمن استفاده از منابع مکتوب اعم از قرآن و کتاب بطلمیوس، آثار مسلم بن ابی مسلم جرمی، آثار لغت‌شناسان و مکتوبات شعری، به اسناد و گزارش‌های دیوان برید و خراج نیز دسترسی داشته و این موضوع، سفر نکردن به مناطق مختلف جهان اسلام وی را پوشش داده است، ضمن اینکه از طریق منابع شفاهی (شنیده‌ها و مشاهدات) بر اطلاعات جغرافیایی کتاب افزوده است.<br> &nbsp;</div> For investigate the Islamic geography heritage, one can study the case of the geographers&#39; works so that the process of its appearance, formation, development and finally its stagnancy, can be identified. Ibn Khurdadbeh is one of the founders of the tradition of Islamic geography in the stage of formation with the approach of &quot; Masālik & Mamālik &quot;, in which, in addition to the climatic, natural, economic and political geography, the communication lines of the Islamic lands under the rule of the Abbasid were prioritized. the main topic of this paper is to recognize the sources of information used by Ibn Khurdadbeh in <em>al-Masālik w&rsquo;al- Mamālik</em>. The findings show Ibn Khurdadbeh, while using written sources including the Qur&#39;an and the book of Ptolemy, Muslim Ibn Abi Muslim Jarma, The works of linguists and Poems, also have access to the documents and reports of the Dīwān al-Barid and Dīwān al-kharādj. This has covered non-travel to different part of Islamic lands. It also added geographic information through oral resources (Hearings and observations)<br> &nbsp; جغرافیانگاری اسلامی, ابن خرداذبه, منابع مکتوب, منابع شفاهی Islamic geography Ibn Khurdadhbih, Oral resources, written resources 11 34 http://journal.pte.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-66-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Jafar Ashkevāri محمدجعفر اشکواری ashkevari@znu.ac.ir 10031947532846001789 10031947532846001789 Yes University of Zanjan دانشگاه زنجان Seyyed Mostafa Hosseini سید مصطفی حسینی m.huseini@ut.ac.ir 10031947532846001790 10031947532846001790 No University of Tehran دانشگاه تهران Samane Khalilifar سمانه خلیلی فر Samane.khalilifar@ut.ac.ir 10031947532846001791 10031947532846001791 No University of Tehran دانشگاه تهران