fa شیعه پیشگام در سیره‌نگاری جایگاه جابر‌بن‌عبداله انصاری در سیره‌نگاری تخصصي تاریخ اسلام Islamic History پژوهشي Research <span style="font-family:b karim;"><span style="font-size:12.0pt;">دانش سیره‌نگاری به دلیل آن که برای مسلمانان اهمیت بسیاری یافت، توجه همه گروه‌ها و شخصیت‌ها را به خود جلب کرد. در این میان، صحابه رسول خدا(ص) که خود حاضر و ناظر در حوادث دوران رسالت بودند نخستین گروه و مرجعی بودند که به عنوان منبع و مأخذ دریافت آگاهی‌های مربوط به این دوره، مورد توجه قرار گرفتند. اما بدیهی بود که همه آنان در یک رتبه نبودند و برخی از آنان در این زمینه برتری داشتند. با این حال مسائل سیاسی، اجتماعی و فکری جامعه مسلمانان نیز در امر انتقال این آگاهی‌ها به نسل بعدی مؤثر افتاد و موضوع اخبار دوران رسالت را با پیچیدگی‌ها مواجه کرد. در این میان، شخصیت جابر‌بن‌عبدالله انصاری از چهره‌های مشهور صحابه، در این عرصه اهمیت بسیار دارد. هم به لحاظ صحابی بودن و هم حضور فعال در حوادث دوران رسالت و هم دانش وسیع او در عرصه حدیث، فقه، تفسیر و سیرهنبوی و مهم‌تر توجه خاص اهل بیت(ع) به وی، به دلیل آن که او توفیق درک محضر پنج امام را یافت. همه این‌ها و عواملی دیگر سبب شده تا جابر در عرصه‌های مختلف از جمله دانش نبوی از جایگاه ممتازی برخوردار شود و علاوه بر صحابه، بر بسیاری از تابعین نیز تقدم یابد. این مقاله برآن است تا جایگاه او را در دانش سیره نبوی تبیین نماید و به این نتیجه برسد که جابر به عنوان صحابی پیامبر(ص) و اهل بیت(ع) نخستین سیره نگار بوده است.&nbsp; </span></span><br> <strong><span style="font-family:b karim;"><span style="font-size:12.0pt;">&nbsp; &nbsp;&nbsp;</span></span></strong> Companions of Prophet (<em>Sahāba</em>) as closest characters to him were the most frequent references in compiling <em>Sirā</em>. So, political and social ups and downs of early Islamic period made a great affection on transmission of <em>Sirā </em>narratives. Djābir b. Abd Allah Ansāri, as a close companion to prophet and five <em>Imāms</em>, important character in Medinian society and his great scholar in hadīth and <em>fīqh</em>, had a prominent role in compiling <em>Sirā</em>. This research intends to analyze his role as first <em>Sirā</em> compiler in Islamic history.<br> &nbsp;<br> &nbsp; جابر‌بن‌عبدالله انصاری, سیره نبوی‌, سیره نویسان, صحابه, تابعین, عایشه, عروه‌بن‌زبیر Djābir b. Abd al Allah Ansāri, Sirā, Companions of Prophet (Sahāba), A’isha, Urwa b. Zubayr 205 235 http://journal.pte.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-260&slc_lang=fa&sid=1 Muhammad-Reza Hedāyat Panāh محمدرضا هدایت پناه rihu.ac.ir @Hedayatp 1003194753284600507 1003194753284600507 Yes پژوهشگاه حوزه و دانشگاه ، گروه تاریخ