:: دوره 16، شماره 62 - ( فصلنامه مطالعات تاریخ اسلام 1403 ) ::
جلد 16 شماره 62 صفحات 28-7 برگشت به فهرست نسخه ها
سیاست دینی اتحاد جماهیر شوروی در قبال مردم مسلمان جمهوری آذربایجان
حمید بصیرت منش ، امیر عظیمی دولت آبادی ، محمد محمودی کیا ، داود دشتبانی*
پژوهشکده امام خمینی و انقلاب اسلامی ، ddashtbani@gmail.com
چکیده:   (2797 مشاهده)
:  با وقوع انقلاب بلشویکی و برقراری حکومت اتحاد جماهیر شوروی، سرنوشت مسلمانان قلمرو روسیه تزاری نیز به سیاست‌های کمونیستی گره خورد. باکو در 28 آوریل 1920 به تصرف نیروهای شوروی درآمد. اکثریت مسلمان جمهوری آذربایجان از این زمان تا فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی، در معرض سیاست ضدّ دینی و سرکوب‌گرایانه قرار گرفتند. با وجود رویکرد کلی سرکوب، سیاست شوروی در قبال مسلمانان فراز و نشیب زیادی داشت. از بین بردن نهادهای دینی، ممنوعیت عبادت‌های جمعی، سرکوب آموزش دینی و نابودی کتب و متون دینی و همچنین عدم امکان برگزاری آیین‌های جمعی و سرکوب روحانیون، از جمله اقدامات اتحاد جماهیر شوروی در این دوره تاریخی بوده است. در عین حال، تبلیغ ماتریالیسم و باورهای الحادی و سبک زندگی غیردینی، برای تخریب باورهای دینی صورت گرفت.
نگارندگان این پژوهش با رویکرد توصیفی- تحلیلی درصدد بوده‌اند تا نشان دهند که سیاست دینی شوروی در قبال مردم مسلمان جمهوری آذربایجان چه فراز و نشیبی داشته و چه تأثیری بر دینداری مردم این جمهوری داشته است؟ نتیجۀ پژوهش نشان می‌دهد که سیاست شوروی برای از بین بردن نهادها، روحانیت و آموزش دینی در جمهوری آذربایجان، به شخصی ‌شدن و کاهش اهمیت دین و تبدیل آن از ایمان و تعهد قلبی، به یکی از مؤلفه‌های هویت قومی تمایزبخش با جوامع هم‌جوار منجر شده است.
 
واژه‌های کلیدی: اتحاد جماهیر شوروی، اسلام، سیاست دینی، جمهوری آذربایجان
متن کامل [PDF 544 kb]   (1024 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تاریخ آسیای میانه و ققفاز
دریافت: 1403/5/5 | ویرایش نهایی: 1403/12/13 | پذیرش: 1403/8/10 | انتشار الکترونیک پیش از انتشار نهایی: 1403/11/28 | انتشار: 1403/12/13 | انتشار الکترونیک: 1403/12/13



XML   English Abstract   Print



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 16، شماره 62 - ( فصلنامه مطالعات تاریخ اسلام 1403 ) برگشت به فهرست نسخه ها