fa واکاوی الگوهای رفتاری پیامبر(ص) در برخورد با نوجوانان و جوانان بر اساس نظریه یادگیری اجتماعی بندورا تخصصي تاریخ اسلام Islamic History پژوهشي Research <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">نوجوانی و جوانی از حساس‌ترین مراحل شکل‌گیری شخصیت است که الگوپذیری در آن نقشی بنیادین دارد. نظریه‌ی یادگیری اجتماعی بَندورا با تأکید بر توجه، به‌یادسپاری، بازتولید رفتاری و انگیزش، چارچوبی مناسب برای تحلیل کنش‌های تربیتی پیامبر(ص) با نوجوانان و جوانان صدر اسلام فراهم می‌آورد.</span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">این نوشتار با روش توصیفی ـ تحلیلی و تکیه بر منابع معتبر روایی و سیره‌نگاری اهل‌سنت، شیوه‌&shy;های کاربردی تعامل پیامبر(ص) با این دو گروه سنّی را که مبتنی بر شناخت دقیقِ ویژگی‌های رشدی، روان‌شناختی و اجتماعی آنان بود، بر مبنای مؤلفه‌های بندورا بازخوانی می‌کند: ستایش جایگاه علمی جوانان(جلب توجه)، واگذاری مسئولیت متناسب با توانمندی(بازتولید رفتاری)، احترام به حقوق و اظهارنظر جوانان، توجه به عواطف آنان(تقویت انگیزشی)، آموزش مستقیم و توصیه‌های تکرارشونده(به‌یادسپاری) و ترجیح گفت‌وگوی عقلانی بر تحکم. یافته‌ها نشان می‌دهد پیامبر(ص) با الگودهی مستقیم و تقویت مثبت، خودکارآمدی را در نسل جوان تقویت می‌کرد؛ الگویی که برای نظام‌های تربیتی معاصر نیز کارآمد است.</span></span></span></span></span></span></span> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><span style="font-size:12.0pt"><span arabic="" style="font-family:" traditional="">Adolescence and youth represent critical stages of personality formation in which modeling and observational learning play a foundational role. Bandura&#39;s Social Learning Theory&mdash;centered on attention, retention, behavioral reproduction, and motivation&mdash;offers a productive framework for analyzing the Prophet Muhammad&#39;s(PBUH) educational conduct toward adolescents and youth in early Islamic society. Using a descriptive-analytical method grounded in authoritative Sunni hadith and S</span></span><span style="font-size:12.0pt"><span cambria="" style="font-family:">ī</span></span><span style="font-size:12.0pt"><span arabic="" style="font-family:" traditional="">rah sources, this study reinterprets six documented practices of the Prophet through Bandura&#39;s components. Public praise of young companions&#39; scholarly standing(e.g., &#39;Abd All</span></span><span style="font-size:12.0pt"><span cambria="" style="font-family:">ā</span></span><span style="font-size:12.0pt"><span arabic="" style="font-family:" traditional="">h ibn Mas&#39;</span></span><span style="font-size:12.0pt"><span cambria="" style="font-family:">ū</span></span><span style="font-size:12.0pt"><span arabic="" style="font-family:" traditional="">d, Mu&#39;</span></span><span style="font-size:12.0pt"><span cambria="" style="font-family:">ā</span></span><span style="font-size:12.0pt"><span arabic="" style="font-family:" traditional="">dh ibn Jabal) functioned to capture attention; entrusting youth with significant responsibilities&mdash;such as appointing Us</span></span><span style="font-size:12.0pt"><span cambria="" style="font-family:">ā</span></span><span style="font-size:12.0pt"><span arabic="" style="font-family:" traditional="">ma ibn Zayd as army commander or Mus&#39;ab ibn &#39;Umayr as an emissary to Yathrib&mdash;enabled behavioral reproduction and built self-efficacy; repeated moral counsel to Mu&#39;</span></span><span style="font-size:12.0pt"><span cambria="" style="font-family:">ā</span></span><span style="font-size:12.0pt"><span arabic="" style="font-family:" traditional="">dh ibn Jabal supported retention; and consistent emotional attentiveness, respect for youths&#39; opinions, and preference for rational dialogue over reproach served as mechanisms of positive reinforcement. The findings indicate that the Prophet(PBUH) systematically combined direct modeling with graduated responsibility and reinforcement, fostering self-efficacy and internalized moral behavior among young companions. This historically grounded convergence with Bandura&#39;s theory suggests that his approach can inform contemporary educational strategies for adolescent and youth development.</span></span></span></span></span></span> سیره نبوی, نظریه‌ی یادگیری اجتماعی بندورا, نوجوانان, جوانان, الگوپذیری. Prophetic Sirah, Bandura's Social Learning Theory, Adolescents and Youth, Modeling, Self-Efficacy. 0 0 http://journal.pte.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-121-5&slc_lang=fa&sid=1 Osman Yousefi عثمان یوسفی o.usefi@mazaheb.ac.ir 10031947532846006806 10031947532846006806 Yes International University of Islamic Denominations دانشگاه بین المللی مذاهب اسلامی