Historical Studies of Islam

fa تأثیر منابع تاریخی بر تصویرسازی از شخصیت ابوطالب؛ مقایسه گزارشات یعقوبی و طبری The Influence of Historical Sources on the Portrayal of Abū Ṭālib’s Character: A Comparison of the Narratives of Yaʿqūbī and Ṭabarī تاریخ اسلام/تاریخ صدر اسلام History of the period of the Prophet of Isalm پژوهشي Research شناخت جایگاه تاریخی ابوطالب و ارزیابی میزان حمایت و باورش از پیامبر(ص)، در گرو بررسی روایت‌های منابع کهن است. دو منبع مهم تاریخ‌نگاری اسلامی، یعنی تاریخ یعقوبی و طبری، گزارش‌هایی درباره مراحل زندگی ابوطالب ارائه کرده‌اند، اما نوع روایت، سطح تفصیل و زاویۀ دید این دو مورخ یکسان نیست. در پژوهش حاضر با رویکردی کتابخانه‌ای و نیز توصیفی‌- ‌تحلیلی، به مقایسۀ روایت‌های این آثار پرداخته شده و تلاش شده است تا نشان داده شود که اختلاف آنها در تصویرسازی، ناشی از تفاوت در شیوۀ تاریخ‌نگاری و انتخاب داده‌های روایی است. یعقوبی گزارشی مفصل همراه با نقل اشعار و خطبه‌های ابوطالب ارائه کرده که در مجموع تصویری فعال، حمایتی و نزدیک به پذیرش ایمانی از او ترسیم می‌کند. در مقابل، طبری گزارشی کوتاه‌تر و کمتر ناظر بر اقدامات عملی ابوطالب و عمدتاً فارغ از بحث اعتقادی او، عرضه کرده است. مقایسۀ این دو روایت می‌تواند در بازخوانی تاریخی جایگاه ابوطالب و تحلیل تفاوت‌های رویکردی دو مورخ تأثیرگذار راهگشا باشد.   <div class="lRu31" dir="ltr">Understanding Abū Ṭālib’s historical standing and assessing the extent of his support for and belief in the Prophet (PBUH) depends on a meticulous examination of the available narratives preserved in early sources. Among the principal works of Islamic historiography—Tārīkh al-Yaʿqūbī and Tārīkh al-Ṭabarī—both provide accounts of various stages in Abū Ṭālib’s life; yet the form, level of details, and perspective adopted by the two historians are notably different. Employing a desk study and descriptive–analytical approach, this research compares the narratives presented in these two major sources and argues that their divergence in portraying Abū Ṭālib stems from distinct historiographical methods and different set of narrative data. Al-Yaʿqūbī offers an extensive narrative enriched with Abū Ṭālib’s poems and sermons, ultimately portraying him as an active, supportive figure inclined toward faith in the Prophet. Al-Ṭabarī, in contrast, provides a more concise account with limited reference to Abū Ṭālib’s practical actions and virtually avoids engaging with his theological stance. The comparative reading of these two narratives contributes to a deeper historical reinterpretation of Abū Ṭālib’s standing and elucidates methodological and perspectival differences between two of the most influential historians of early Islam. <div class="OvtS8d" jsname="yiB9Md" jscontroller="msAMEf"></div><div jsname="rYMao" jscontroller="gNRIbd" jsaction="focusin:s5kOj;FzgWvd:uRAjKb,mebvqd,WSLPRc;bITzcd:n1Ixlc,dBh71c;iFFCZc:oeyCVc;EDR5Je:TEj9Q;Rld2oe:KkQIMc,wz6Dg" id="ow21" __is_owner="true"></div></div> <div aria-hidden="true" class="UdTY9 WdefRb" data-location="2" jsaction="agoMJf:gXkcrf;h5CHLc:RHer4,P6Fjxb;rpiAHc:GitQp,fNH7he" jscontroller="LCd6Fb" jsname="c3wAjc"><div class="kO6q6e" jsname="jTaUub"></div></div> ایمان ابوطالب, خطبه های ابوطالب, پیامبر اعظم, تاریخ یعقوبی, تاریخ طبری The faith of Abu Talib, the sermons of Abu Talib, the great prophet, the history of Yaqubi, the history of Tabari 65 86 http://journal.pte.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1197-1&slc_lang=fa&sid=1 ali hAli Hossein Zadeh علی جلائیان اکبرنیا jalaeyan@razavi.ac.ir 10031947532846006734 0009-0000-0230-6765 Yes Faculty Member, University of Islamic Sciences Razavi; Graduate of Khorasan Seminary, Mashhad, Iran عضو هیئت علمی دانشگاه علوم اسلامی رضوی و دانش‌آموخته حوزه علمیه خراسان، مشهد، ایران ali Hossein Zadeh علی حسین زاده alihoseinzadeh304@gmail.com 10031947532846006735 0009-0006-8762-2161 No Master’s student in History of Islamic Cultures and Civilizations, University of Islamic Sciences Razavi Mashhad, Iran دانشگاه علوم اسلامی رضوی