|
مسلمانان جنوب قفقاز و طلیعه‌های روشنفکری روس‌گرا؛ درآمدی بر احوال و اشعار قاسم‌بیگ ذاکر جوانشیر (1784-1857م / 1236-1163ه.ش)
|
مهدی حسینی تقی‌آباد*   ، حسین حبیب زاده |
| گروه مطالعات منطقه‌ای، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران ، mehdiabad@ut.ac.ir |
|
|
چکیده: (736 مشاهده) |
| قاسم بیگ «ذاکر» علی بیگ اوغلو ساری‌جالی جوانشیر، یکی از پدران بنیانگذار ادبیات مدرن در مناطق مسلمان نشین جنوب قفقاز در اوایل قرن نوزدهم است. او برادرزاده پناه‌علی خان، حاکم قراباغ بود. در این مقاله نویسندگان بر آنند تا با بررسی زندگی قاسم‌بیگ، ارزش ادبی و نوآوری‌های او در زبان ترکی آذری را بررسی کنند و مضامین اصلی اشعار قاسم‌بیگ و تأثیر آن بر جریان روشنفکری پس از آن را بیابند. این تحقیق در حوزه پژوهش‌های تاریخی است که با هدف توصیف و تبیین مسئلۀ پژوهش مورد نظر صورت می‌گیرد و با اتخاذ رویکرد «مطالعه موردی» و با تمسک به روش تحلیل اسنادی-کتابخانه‌ای به بررسی سؤالات مسئلۀ پژوهش می‌پردازد. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که ذاکر ضمن وابستگی به آموزه‌های شیعی، چندین عادت بحث‌برانگیز را درادبیات مسلمانان جنوب قفقاز پایه‌گذاری کرد که مهم‌ترین آن‌ها سنت روسوفیلی و هجو علمای دینی بود. این دو مقوله در سال‌های بعد به طرز شگفت‌آوری، به دال‌های محوری روشنفکران مسلمان جنوب قفقاز تبدیل شدند و مسبب تغییرات مهمی در هویت مردم این منطقه شدند. |
|
| واژه‌های کلیدی: قاسم‌بیگ ذاکر، قفقاز، قراباغ، جوانشیر، روشنفکری |
|
|
متن کامل [PDF 665 kb]
(130 دریافت)
|
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
تاریخ آسیای میانه و ققفاز
دریافت: 1404/12/2 | ویرایش نهایی: 1405/7/12 | پذیرش: 1405/1/10 | انتشار الکترونیک پیش از انتشار نهایی: 1405/4/1 | انتشار: 1405/5/26 | انتشار الکترونیک: 1405/5/26
|
|
|
|
|
|
